Andrzej Mielczarek
Kierownik Laboratorium Fizyczno-Chemicznego

Dziwią się czasem nasi klienci, kiedy informujemy ich o strukturze powłok AR3-SZMARAGD i AR4-AGAT i pytają: Dlaczego powłoka utwardzająca - jako chroniąca przed zarysowaniem - nie znajduje się na wierzchu? "Przecież antyrefleks łatwiej porysować - mówią - więc, czy nie lepiej byłoby położyć lakier na powłoce antyrefleksyjnej?"



Oto nasze odpowiedzi:

1. Aby powłoka antyrefleksyjna spełniała swoje zadanie, musi znajdować się na granicy powietrze - soczewka. Przykrycie jej lakierem spowodowałoby zanik działania przeciwodblaskowego. Z konieczności więc antyrefleks musi być położony na lakierze. (Uwaga: Warstwa hydrofobowa naniesiona na powłokę antyrefleksyjną, nie modyfikuje jej działania przeciwodblaskowego, gdyż jest jej integralną częścią).
2. Wbrew oczekiwaniom, "zewnętrzna" powłoka antyrefleksyjna nie zmniejsza odporności soczewki na zarysowanie z trzech powodów:
   1. Jest bardzo cienka, ale bardzo twarda, oparta na tlenkach krzemu, cyrkonu, tytanu i innych "twardych" i "szczelnych" substancjach, które ściśle przylegają do lakieru. Twardość tej powłoki, w zależności od jej rodzaju, jest od 20 do 100 razy większa od twardości tworzywa CR39. Przyczepność powłoki antyrefleksyjnej do lakieru jest większa niż do tworzywa CR39.
   2. Jest pokryta śliską warstwą hydrofobową, dzięki której trudniej ostrym ziarenkom znaleźć punkt zaczepienia dla wytworzenia rysy.
   3. Jest mniej podatna na zarysowanie, leżąc na twardym lakierze, niż gdyby leżała na gołym szkle organicznym.

Wiadomo z praktyki, że powłoka antyrefleksyjna naniesiona na "gołą" soczewkę organiczną jest mniej trwała od takiej samej powłoki naniesionej na soczewce utwardzonej lakierem. Dlaczego tak się dzieje?
Wyobraźmy sobie pewien eksperyment, rozpatrując dwa przypadki:

1. cienka folia aluminiowa jest ułożona na gładkim betonie,
2. cienka folia aluminiowa jest ułożona na płycie styropianowej.

Przejdźmy się po jednej i po drugiej folii. Jaki wynik uzyskamy? W którym przypadku folia będzie mniej uszkodzona? Oczywiście wiemy, że chodząc po miękkim styropianie podziurawimy folię, a chodząc po twardym betonie, nie spowodujemy tak znacznych uszkodzeń. Analogicznie, ta sama powłoka antyrefleksyjna może mieć różną odporność na zarysowanie, w zależności od podłoża, na którym się znajduje. Z powyższych powodów wszystkie poważne firmy światowe nanoszą powłoki antyrefleksyjne tylko na soczewki utwardzone.

3. Przy właściwym użytkowaniu okularów, uszkodzenia delikatnej i cienkiej powłoki antyrefleksyjnej są też delikatne, rzec można "aksamitne" i płytkie, podczas gdy uszkodzenia przedzierające lakier, a więc sięgające do miękkiego podłoża CR39, są bardzo widoczne. Te delikatne zarysowania powłoki antyrefleksyjnej nie są widoczne na co dzień i nie przeszkadzają użytkownikowi w odróżnieniu od głębokich rys dyskwalifikujących soczewkę pod względem możliwości jej użytkowania. Przy właściwym postępowaniu z okularami trudno uszkodzić lakier, zaś uszkodzenia powłoki antyrefleksyjnej widać dopiero pod mikroskopem.
   • Zamawiając IZOPLAST 150 U-TOPAZ, nabywacie Państwo soczewkę utwardzoną lakierem.
   • Zamawiając IZOPLAST 150 AR3-SZMARAGD (zielony) lub IZOPLAST 150 AR4-AGAT (turkusowy), nabywacie Państwo soczewkę utwardzoną lakierem, na którym naniesiona jest jeszcze twardsza od niego, ale też bardziej krucha, wielowarstwowa powłoka antyrefleksyjna, pokryta "poślizgową" warstwą hydrofobową.

W obu przypadkach otrzymujecie Państwo bardzo dobrze zabezpieczony wyrób.